Column: Fact-free politics

hoofdmenu

Enquete

Hoort vuurwerk bij oudjaar?

	Natuurlijk!
	Min of meer wel.
	Niet persé
	Nee

Laatste artikelen

Laatste commentaren

Beheer

By A Web Design Company

Column: Fact-free politics

Geschreven door Nick van der Veen

dinsdag 01 maart 2011 10:06

Luisterend naar de politieke debatten hoorde ik gisteren iets opmerkelijks uit de mond van Jolanda Sap (Groen Links). Zij sprak haar onvrede uit over de manier waarop politici met kreten en ongefundeerde feiten het debat voerden. Deze feiten zouden in het geheel niet geverifieerd en dikwijls zelfs onjuist zijn, maar veroorzaken bij het uiten wel schade aan de kwaliteit van de discussie. Het beeld dat een luisteraar (het volk, u en ik) dan krijgen over een onderwerp is dan niet langer gebaseerd op feiten, maar op de grillen en fantasie van de persoon die dit heeft toegepast. Toen ging er bij mij een lampje branden; Precies dit gebeurd toch elk jaar als de discussies rond oudjaar weer oplaaien? Ik wil niet generaliseren, maar ik denk dat het merendeel van de media geëngageerde verbodsaanbidders zich meer dan regelmatig bedient van kreten en ongefundeerde feiten. Tot gisteravond had deze tactiek van discussiëren voor mij nog geen etiket, maar volgens Jolanda Sap is er dan sprake van "fact-free politics". Een term die is komen overwaaien uit de Verenigde Staten.
Wat is de meerwaarde van "fact-free politics" en waarom zou iemand dit toepassen in een discussie, waar toch vooral gezamenlijk gezocht zou moeten worden naar eerlijke oplossingen? Eenvoudig; als de feiten je stelling onvoldoende steunen (of zelfs tegenspreken) is niets makkelijker dan de feiten naar je hand zetten en hopen dat niemand het doorheeft. Alleen mensen met enige kennis van zaken prikken dergelijke ballonnen direct stuk. Dat is het probleem en een van de grootste ergernissen van de Nederlandse vuurwerkliefhebber, denk ik. Dat er bepaalde zaken niet goed gaan met oudjaar is duidelijk en ontkent niemand. De discussie is echter complex, omdat het (zoals ik al vele malen heb gemeld) raakvlakken heeft met diverse bredere maatschappelijke problemen. Normvervaging is er daar één van. Maar ook de manier waarop wij als maatschappij met onze kinderen omgaan. Er zijn uitzonderingen, maar de meeste knulletjes worden vroeg of laat onbegeleid de straat op gestuurd met een zak vuurwerk in de hand. Natuurlijk willen die kinderen dat ook zo, maar enige begeleiding is hier toch wel op zijn plaats. Een kind dat moet leren zwemmen stuur je immers ook niet onbegeleid het zwembad in. Er zijn aspecten aan het gebruik van vuurwerk waar je je bewust van moet worden en het geijkte moment daarvoor is tijdens de opvoeding. Naast overlast, letsel en schade is er natuurlijk ook nog het milieu-aspect. Vuurwerk belast immers het milieu, dat is gewoon een feit. Maar de mate waarin en de manier waarop vuurwerk het milieu belast wordt op grote schaal verkeerd neergezet. Zo wordt vuurwerksmog, wat je soms tot enkele uren na oudjaar in de lucht kunt meten, in veel discussies vergeleken met de smog die wij in de zomer in onze randstadgebieden ervaren. Fout! Het gaat om een heel ander soort fijnstof, waarvan de eigenschappen en de effecten sterk afwijken van fijnstof door autoverkeer. Smog van oudjaar is op nieuwjaarsochtend al lang weer verdwenen. De natuur verwerkt deze stoffen en ze verdwijnen in de grond. Sterk vervuilende metalen, zoals Lood, zijn overigens al decennialang taboe als grondstof in vuurwerk. De basisstoffen, waaronder houtskool, zwavel en kaliumnitraat, belasten het milieu maar op een zeer beperkte wijze. Als we dit bijvoorbeeld vergelijken met het aandeel van de industrie of het autoverkeer, dan zijn de effecten van vuurwerk op het milieu uit te drukken in een promillage.

Fact-free politics. Ik vind het nu al een vervelend etiket, maar het dekt in elk geval wel de lading van een van mijn grootste ergernissen in de discussie over vuurwerk in Nederland. Dankzij fact-free politics kan een oogarts ronduit vergelijkingen trekken tussen slachtoffers uit de Golfoorlog en oogletselgevallen tijdens oudjaar, zonder dat iemand zich hardop durft af te vragen waar deze vergelijking in godsnaam op slaat. Dankzij fact-free politics kan deze zelfde oogarts naar believen zijn eigen geregistreerde letselcijfers of die van het NOG gebruiken in een betoog. Zelfs een virtuele meerderheid voor een vuurwerkverbod, naar aanleiding van een gemanipuleerde enquête in een landelijk dagblad kan onder deze zelfde noemer worden weggeschreven. "Voldoende draagvlak voor verbod"; zo luidde de kop. Wie de bewuste enquête volgde (en dat deden wij uiteraard) kon zien dat de stand vanaf de eerste stemmen tot aan de laatsten (er waren er rond de 9500) compleet onveranderd bleven. Dat kan helemaal niet. En niemand zou het zijn opgevallen als wij er niet op gewezen hadden. Het kopje, alsmede de nep-enquête, zijn inmiddels niet meer terug te vinden op de bewuste site. Want zo gaat het ook met fact-free politics; de ene dag probeer je ze en de andere dag vergeet je ze. Het enige dat mij gerust stelt aan deze vorm van discussievervuiling is dat ze zelden lang houdbaar is. Zoals mijn oma altijd zei;"Al gaat de leugen nog zo snel, de waarheid achterhaalt dit wel!".

Reacties (3)

Wat prachtig geschreven, mijn complimenten hiervoor Nick!
Dit onderwerp houd ons zelfs al bijna dagelijks bezig, als we de verschillende fora weer afstruinen naar vuurwerknieuws. Zo worden er vaak halve waarheden verteld, of worden de feiten zo verdraait dat er weer een sensatie bericht de wereld in word gestuurd.